Evaluatie project Renew: slimme keuzes voor betere zorg in de wijk

De Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN) heeft onlangs de resultaten van het project Renew gedeeld. Dit project, dat gericht is op het verbeteren van de wijkverpleging door bewuste keuzes te maken in welke handelingen er wel, niet of anders gedaan worden, biedt waardevolle inzichten voor zowel cliënten als zorgprofessionals.
Het onderzoek laat zien hoe kleine veranderingen in de zorgpraktijk kunnen leiden tot tijdswinst, betere zelfredzaamheid, betere kwaliteit van zorg en meer welzijn voor cliënten. Maar ook minder overlegtijd voor medewerkers en huisartsen en het ervaren van meer eigen regie in het werk door de zorgprofessional.
Wat is Renew?
MeeR gEpast gebruik met beter lateN in dE Wijk, daarvan is “Renew” afgekort. Nog even kort: het project Renew helpt wijkverpleegkundigen kritisch te kijken naar de noodzaak van bepaalde handelingen. Waarom doen we wat we doen? Wordt een handeling uitgevoerd omdat de cliënt dit vraagt, het zorgplan het voorschrijft, of een huisarts of specialist het adviseert? En wat vinden we daarvan? Wat zou de juiste keuze zijn? Hiervoor is eerder een praktische aanpak ontwikkeld: de Beter Laten Lijst en een stappenplan voor betere zorgkeuzes. Dit was het startpunt van Renew. Binnen QuaRijn zijn de wijkteams aan de slag gegaan met drie, door henzelf gekozen, handelingen. Met de coaching van enkele coaches van de HAN, gingen zij aan de slag met hun teams en cliënten.
Resultaten: tijdswinst én welzijn
De haalbaarheidsstudie van Renew laat zien dat bewustere keuzes in handelingen aanzienlijke tijdswinst kunnen opleveren:
- Steunkousen: gemiddeld 4,42 minuten tijdswinst per cliënt.
- Wassen zonder water: 13,6 minuten tijdswinst per cliënt per week.
- Smetten: -1,25 minuut tijdswinst, doordat er nu meer aandacht gaat naar preventieve handelingen.
Natuurlijk kost het ook tijd om in gesprek te gaan met cliënten en met collega’s over de veranderingen. Maar ook dat werd onderzocht. Als een team 60 cliënten zou helpen in twee weken en het geleerde op alleen de handeling ‘verzorgend wassen’ zou invoeren, dan zou dat team na die twee weken al de investering van ingebrachte tijd eruit halen. Houd je dit langer vol, dan kun je de ‘gewonnen’ tijd al investeren in nieuwe cliënten of cliënten die meer andere zorg of aandacht nodig hebben.
Naast tijdswinst waren er belangrijke voordelen: cliënten voelden zich zelfstandiger, mantelzorgers werden minder belast, en teams gaven aan professioneler en beter uitgerust te zijn.
Praktische inzichten voor de zorg
Een van de meest opvallende inzichten is dat het gebruik van alternatieve hulpmiddelen, zoals doekjes voor wassen zonder water, een positief effect heeft op zowel het welzijn van cliënten als de zorguitvoering. Hoewel deze doekjes niet standaard worden vergoed, bleek dat veel cliënten bereid zijn deze zelf te betalen vanwege het gemak en de voordelen. En door mee te doen als organisatie en team aan dit onderzoek, is er een goed onderbouwt verhaal om naar een zorgverzekeraar te gaan en te kijken of wassen-zonder-water producten toch niet vergoed zou kunnen worden. De teams gaven ook aan dat het geleerde rondom gespreksvoering ook ingezet kon worden op andere momenten. Om een gesprek te beginnen met de zin “Hoe fijn zou het zijn als u het zelf zou leren of kunnen” geeft een positieve start aan een gesprek over iets dat misschien beter is om te veranderen.
Belemmeringen en kansen
Het project heeft ook uitdagingen blootgelegd, zoals tijdsdruk en weerstand binnen teams. Door gerichte coaching en samenwerking met andere disciplines werden deze obstakels grotendeels overwonnen. Daarbij werd ook aandacht besteed aan het voeren van het goede gesprek met cliënten, bijvoorbeeld over de frequentie en manier van wassen.
Wat helpt?
De evaluatie laat zien dat succesfactoren van Renew onder andere liggen in:
- Een praktische aanpak, nu ondergebracht bij V&VN: Bekijk hier de externe link
- Betrokken coaches die teams ondersteunen.
- Onderwerpen die aansluiten bij de beleving van teams en cliënten.
- Het delen van ervaringen en samenwerken met andere disciplines.
Conclusie
Het Renew-project onderstreept dat bewuste keuzes in de zorgpraktijk bijdragen aan houdbare zorg én meer welzijn voor cliënten. De opgedane kennis en ervaringen zijn niet alleen waardevol voor wijkverpleegkundigen, maar ook voor de bredere ontwikkeling van zorg binnen QuaRijn.